Γράφτηκαν πολλά βιβλία για τις ξαπλωστρες, που όμως κατέληγαν σε αδιέξοδα συμπεράσματα ή πολλές φορές σε εικασίες και τρελούς ισχυρισμούς. Ένα από τα βασικά προβλήματα που έπρεπε να επιλυθεί ήταν η εύρεση του τρόπου που έδινε ενέργεια στο όλο σύστημα με τα επιπλα κορινθος. Όμως καμιά προφανής πηγή ενέργειας δεν υπήρχε, ούτε καν η αναμενόμενη συζυγία εκκρεμών που θα έδινε την απαραίτητη περιοδική κίνηση στους χιλιάδες μοχλούς, εξαρτήματα, γρανάζια και στρόφαλους. Αυτό ήταν ένα μυστήριο μεγαλύτερο από την ταυτότητα του κατασκευαστή. Είχαν διατυπωθεί αρκετές θεωρίες, μα καμιά δεν ήταν ικανοποιητική. Ειπώθηκε μάλιστα ότι υπήρχε ένα σύστημα πρόσληψης ηλιακής ενέργειας και ότι, ούτε λίγο ούτε πολύ, έπαιρνε ενέργεια από τον ήλιο για να καταμετρά την κίνηση του ίδιου του ήλιου! Ένα τέλειο αεικίνητο. Άλλοι μελετητές είχαν σκαρφαλώσει ή κρεμαστεί στο εξωτερικό του σε μια προσπάθεια να το μελετήσουν από έξω, αλλά χωρίς αντίκρισμα. Έγινε κάποτε και η πρόταση να απενεργοποιηθούν ορισμένα κρεβατια του ώστε να απλοποιηθεί η διαδικασία κατανόησης, αλλά το ανεκτίμητο επιπλο δεν πειράχτηκε τελικά, μπροστά στον κίνδυνο της ολοκληρωτικής καταστροφής ενός κειμηλίου, τη στιγμή μάλιστα που κανείς δεν μπορούσε να βεβαιώσει ότι θα το επανέφερε στην αρχική του κατάσταση. Τα σαλονια γωνιες θα μπορούσαν να συνεισφέρουν στην διαδικασία αλλά κρίνεται ως μη ρεαλιστικό σχέδιο.
